<HTML><HEAD>
	<LINK href="../styles/styles.css" type="text/css" rel="stylesheet">
</HEAD>
<BODY BGCOLOR="#ffffff" topMargin=0>
<TABLE cellSpacing=0 cellPadding=0 width=880 border=0>
  <TBODY>
  <TR>
    <TD vAlign=top rowSpan=1 style="width: 175px">
        <table border="0" cellpadding="0" cellspacing="0" width="170">
            <tr>
                <td width="170" heigth="45">
                    <SPAN class=headline>Links</SPAN><br><br></td>
            </tr>
            <tr>
                <td width="170">
                </td>
            </tr>
            <tr>
                <td class="menulink" width="170">
                    <a href="http://www.pn.org.mt" target="_blank">
                        www.pn.org.mt</a></td>
            </tr>
            <tr>
                <td class="menulink" width="170">
                    <a href="http://www.maltarightnow.com" target="_blank">
                        www.maltarightnow.com</a></td>
            </tr>
            <tr>
                <td class="menulink" width="170">
                    <a href="http://www.gov.mt" target="_blank">www.gov.mt</a></td>
            </tr>
            <tr>
                <td height="17" width="170">
                </td>
            </tr>
            <tr>
                <td width="170">
                </td>
            </tr>
            <tr>
                <td>
                </td>
            </tr>
            <tr>
                <td height="10" valign="bottom" width="160">
                    <img alt="" height="1" src="../images/menu_div.gif" width="120" /></td>
            </tr>
            <tr>
                <td class="small" height="10" valign="bottom" width="160">
                    <br />
                    <strong>Residenza :</strong><br />
                    <br />
                    2, Villa Hallelu Yah
                    <br />
                    Triq tas-Silg
                    <br />
                    Marsaxlokk
                    <br />
                    <br />
                    <strong>Ufficcji :<br />
                    </strong>
                    <br />
                    52, Triq il-Kbira, Zurrieq
                    <br />
                    1, Triq id-Dejqa, Valletta<br />
                    <br />
                    <br />
                    <strong>Mob :</strong> 999 888 77
                    <br />
                    <br />
                    <strong>E-mail : </strong><a href="mailto:f.debono@gmail.com"><span style="color: #0000ff">
                        f.debono@gmail.com</span></a><br />
                    <br />
                </td>
            </tr>
            <tr>
                <td style="height: 10px" valign="bottom" width="160">
                </td>
            </tr>
            <tr>
                <td background="../top/orange.gif" heigth="45" valign="bottom" width="160">
                    <img src="../images/blank.gif" style="width: 40px; height: 35px" /></td>
            </tr>
        </table>
      </TD>
            
    <TD width=10 rowSpan=1>
        &nbsp;<img name="" src="../images/blank.gif" style="width: 50px" />
    </TD>
    
    
    <TD vAlign=top bgcolor=white>
              <table width="100%" border="0" cellpadding="0" cellspacing="0" >
                  <tr>
                      
                      <TD colspan="4" class=programnews vAlign=top bgColor=#ffffff style="height: 18px">
                      </TD>
              
              </tr>
                  <tr bgColor=#e5e5e5 style="font-size: 12pt">
                      <td width=10 style="height: 50px">
                      </td>
                      <td style="height: 50px" colspan="2">
                      <SPAN class=headline><span style="color: #000000"> UNURI GIEH IR- REPUBBLIKA<br />
                      </SPAN>
                          <SPAN class=small>Diskors minn Franco Debono :. Dicembru 08 :. Parlament ta Malta </span>&nbsp;</SPAN>
                      </td>
                      <td style="height: 50px; width: 10px;">
                      </td>
                  </tr>
                  <tr bgcolor="#eeeeee">
                      <td width="10">
                      </td>
                      <td class="small">
                          <img name="" src="../images/blank.gif" style="width: 25px" /></td>
                      <td class="small" style="text-align: justify">
                      </td>
                      <td style="width: 10px">
                      </td>
                  </tr>
                  <tr bgcolor="#eeeeee">
                      <td width="10">
                      </td>
                      <td class="small">
                          <img src="emblem.jpg" start="fileopen" /><img name="" src="../images/blank.gif" style="width: 25px" /></td>
                      <td class="small" style="text-align: justify">
                          <strong>Mr Speaker, mid-dibattitu ħarġu diversi punti interessanti u se nieħu spunt
                              minn uħud minnhom, fosthom l-aspett ta’ role models li ssemma minn diversi kelliema.
                              Wieħed irid jifhem li hawnhekk qegħdin nitkellmu dwar persuni li jkunu diġa` għamluha
                              ta’ role models qabel ma jingħataw uffiċjalment dan l-unur.
                              <br />
                          </strong>
                          <br />
                          Dawn ikunu nies li ġejjin minn oqsma differenti tal-ħajja u qabel ma jiġu rikonoxxuti
                          uffiċjalment li jkun jixirqilhom jingħataw dan l-unur, diġa` jkunu aġixxew ta’ role
                          models, jiġifieri l-komportament tagħhom ikun jikkostitwixxi eżempju li wieħed jagħmel
                          tajjeb jekk jimxi fuqu għax ikun imsejjes fuq ċerti valuri morali jew soċjali. L-iskop
                          li wieħed jiġi mżejjen b’dan l-unur ta’ Ġieħ ir-Repubblika huwa dupliċi. Hemm l-iskop
                          li l-istat juri l-apprezzament tiegħu għal din il-ħidma u fl-istess waqt l-istat
                          ikun qed jixħet bħal spotlight u jistieden il-bqija tas-soċjeta` tiffoka fuq il-komportament
                          ta’ dawk il-persuni.
                          <br />
                          <br />
                          F’dan il-kontest nixtieq insemmi r-rwol ċentrali li għandha l-media. Qed ngħid dan
                          għax ħafna mir-role models li jkollna f’ħajjitna jiddependu mill-mod ta’ kif dawn
                          jiġu preżentati lis-soċjeta` mill-media. 
                      </td>
                      <td style="width: 10px">
                      </td>
                  </tr>
                  <tr bgColor=#eeeeee>
                      <td width=10>
                          <img name="" src="../images/blank.gif" style="width: 25px" /></td>
                      <td class=small colspan="2">
                      <P style="text-align: justify">
                          <br />
                          Irrid ngħid li diversi setturi tal-media
                          huma sensittivi ferm biex jinvestigaw u biex jaraw stejjer ta’ nies li fis-skiet,
                          fis-silenzju, mingħajr ħafna daqq tat-trombi, ħafna drabi minn wara l-kwinti, jkunu
                          qegħdin jiżvolġu attivita` denja ta’ unur. Per eżempju, ħafna mill-kelliema ta’
                          qabli semmew il-volontarjat, u hawnhekk jiena nemmen li l-media qiegħda tiżvolġi
                          rwol fundamentali u importanti ħafna li tgħarrex u tfittex u ġġib għall-attenzjoni
                          tas-soċjeta` in ġenerali l-attivita` ta’ dawn in-nies.
                          <br />
                          <br />
                          Li l-istat jagħti dawn l-onorifiċenzi m’hijiex xi ħaġa li jagħmel pajjiżna biss.
                          Dawn l-onorifiċenzi jixhdu l-indipendenza tal-pajjiż. Illum pajjiżna saħħaħ konsiderevolment
                          il-kredenzjali demokratiċi tiegħu b’mixja kostituzzjonali sa mis-Sette Giugno, li
                          kien pass importanti fit-twelid ta’ dan il-parlament. Is-Sette Giugno kien wieħed
                          mill-ewwel passi li wassal għat-twelid ta’ dan il-parlament bil-kisba ta’ l-indipendenza
                          kif ukoll fl-avveniment meta pajjiżna sar repubblika. Meta pajjiż isir repubblika
                          jfisser li l-pajjiż ikollu kap ta’ stat li jkun simbolu ta’ l-għaqda nazzjonali
                          li jkun minn dak il-pajjiż stess. Għaldaqstant huwa simboliku u hija ġurnata simbolika,
                          hija ġurnata adattata biex l-istat f’dan il-jum li niċċelebraw kull sena juri r-rikonoxximent
                          lill-individwi li jkunu ddistingwew ruħhom f’xi qasam partikolari tal-ħajja, u dan
                          jagħmlu permezz taċ-ċeremonja ta’ l-investitura ta’ l-unuri.
                          <br />
                          <br />
                          Mr Speaker, iċ-ċerimonja kienet imwaqqfa permezz ta’ l-Att XXIX ta’ l-1975. Jekk
                          fhimt tajjeb, f’din id-diskussjoni t-talba qisha kienet vuċi waħda miż-żewġ naħat
                          li qed ikun hemm nies li jkun jixirqilhom li jingħataw dan l-unur u sfortunatament
                          ma jingħatawx. Ironikament, meta kienu qegħdin jiġu diskussi l-aħħar emendi għal
                          din il-liġi qam il-punt li ġie diskuss f’dan il-parlament li dak iż-żmien, sa’ l-1990,
                          kienu biss tliet Maltin li kienu għadhom ħadu dan l-unur. Dan il-fatt kien ġie sottolineat
                          mill-kelliema li pparteċipaw f’dak id-dibattitu. Jekk m’iniex sejjer żball, kien
                          il-President emeritus Guido De Marco li kien ippuntwalizza dan il-fatt.
                          <br />
                          <br />
                          Issa fid-diskussjoni tal-lum, jekk fhimt tajjeb, ġiet espressa x-xewqa miż-żewġ
                          naħat li hemm ħafna Maltin li għamlu ħafna ġid u li jixirqilhom jingħataw dan l-unur.
                          Fil-fatt, fl-emendi ta’ l-1990 kienet twessgħet il-possibbilta` li persuni jirċievu
                          xi waħda minn dawn l-onorifiċenzi u jidher li dawn l-emendi se jwessgħu ulterjorment
                          din il-possibbilta`, u jidher li hemm talba li jkun hemm nies oħrajn li jixirqilhom
                          li jiġu mżejna wkoll b’dawn l-unuri. Eventwalment b’dawk l-emendi, filwaqt li kienu
                          nżammu l-unuri li kienu diġa` ngħataw kemm lill-Maltin u kemm lil persuni oħra barranin,
                          inħolqu fil-liġi gradi differenti ta’ onorifiċenza.
                          <br />
                          <br />
                          Jixraq bis-sħiħ, speċjalment fid-dinja materjalista tal-lum - punt li ssemma wkoll
                          - li dan ir-rikonoxximent jingħata lil persuni li b’mod mill-iktar partikolari u
                          aċċentwat, bil-komportament u l-kisbiet tagħhom, iżommu ħajja l-valuri soċjali u
                          morali li jikkaratterizzaw lis-soċjeta` tagħna, u jsawru kif diġa` għedt l-identita`
                          nazzjonali tagħna. Anke dawk li ma jkunux għad ġew mogħtija dawn l-unuri, il-ġid
                          li jkunu għamlu fis-soċjeta` ċertament li ma jitħassarx. Jien nemmen li meta wieħed
                          jagħmel il-ġid, il-benefiċċju huwa doppju għax jiswa kemm ta’ ġid għalih personali,
                          kemm għas-soċjeta` b’mod ġenerali kif ukoll għall-persuni partikolari li jkunu ibbnefekaw
                          minn dak il-ġid.
                          <br />
                          <br />
                          Aktar minn qatt qabel illum, li sfortunatament qed nesperjenzaw theddida kontinwa
                          lil ċerti valuri li nħaddnu, jixraq li l-istat juri rikonoxximent xieraq u apprezzament
                          għall-imġiba eżemplari, ħafna drabi frott ta’ sagrifiċċju tul il-ħajja ta’ dak li
                          jkun, sew jekk tkun fil-missjoni, sew jekk tkun fl-isport, u sew f’ħafna oqsma oħra.
                          L-apprezzament għall-imġiba eżemplari u patrijottika għandu jkun permezz ta’ din
                          il-manifestazzjoni simbolika ta’ rispett kollettiv dovut mis-soċjeta` intiera u
                          li mbagħad ikompli jgħabbi lil dawn l-individwi bir-responsabbilta` ta’ mudelli
                          ta’ komportament li s-soċjeta` għandha ssegwi. Għaldaqstant jidher ċar li l-għotja
                          ta’ dan ir-rikonoxximent hija importanti fis-sens li wieħed għandu jħoss li jekk
                          huwa ta servizz lil pajjiżu, pajjiżu dan qed japprezzah.
                          <br />
                          <br />
                          Huwa mezz ukoll, Sur President, kif jinħoloq sens ta’ servizz fiċ-ċittadin billi
                          l-istat ikun qiegħed jirrikonoxxi l-merti ta’ l-istess ċittadin. Dawn huma persuni
                          li ħadmu għall-ġid tas-soċjeta`, u s-soċjeta` għandha tiddakkar mill-eżempju tal-komportament
                          tagħhom. Dawn huma nies li fil-qasam tagħhom ikunu investew b’mod materjali u konkret
                          valuri li jkomplu jsaħħu l-identita` ta’ pajjiżna. Faċli li wieħed jgħid fl-astratt
                          li jħaddan jew jemmen f’ċerti prinċipji, pero` meta jiġi għall-prattika mhux daqstant
                          faċli biex ipoġġi dawk il-valuri fil-prattika. Dawn huma nies li jaqbżu dawn l-ostakoli
                          u jpoġġu dawn il-valuri fil-prattika b’mod konkret u b’mod materjali. Kif għedna,
                          fis-skiet u mingħajr ħafna storbju u forsi anke minn wara l-kwinti, dawn in-nies
                          ikunu qed jagħmlu ħafna ġid fis-soċjeta`.
                          <br />
                          <br />
                          L-għoti ta’ dawn l-unuri huwa mod kif nistqarru l-prinċipji li nemmnu fihom, kif
                          nistqarru rabta mal-valuri identifikati, għax fil-proċess ta’ l-investitura nkunu
                          qegħdin inekwivokabbilment niddikjaraw liema virtujiet ċivili tgħożż ir-Repubblika
                          tagħna. B’dan inkunu wkoll qed nuru fedelta` lejn l-identita` kulturali tagħna.
                          Hawnhekk issemma l-volontarjat, issemma l-mużew, issemmiet il-knisja, u jien ningħaqad
                          mal-kelliema ta’ qabli u ngħid li l-ġid kbir li għamlu dawn l-istituzzjonijiet jarah
                          u jmissu kulħadd, u niżbaljaw jekk ma nżommuhx kontinwament quddiem għajnejna. Ir-repubblika
                          - u hawn qed nitkellmu fuq Ġieħ ir-Repubblika - teżisti biex tassigura l-paċi, biex
                          tiffavorixxi t-tkattir tal-ġid, u biex tassigura wkoll li dak il-ġid jitqassam b’ġustizzja
                          soċjali.
                          <br />
                          <br />
                          U min hu bieżel, min hu ħawtiel, min hu rett, min hu ħerqan, min għandu għal qalbu
                          l-ġustizzja, ħaqqu kull tifħir. L-iżvilupp soċjali hu riżultat ta’ din l-opra tal-bniedem,
                          fuq il-bniedem u fuq in-natura, u ċertament għandha tiġi nkoraġġita anke jekk b’dan
                          il-mod simboliku mill-istat. Min jingħata dawn l-unuri ma jkunx qed jieħu xi ħaġa
                          finanzjarja. Hija biss ċerimonja simbolika. Kif intqal mill-kelliema ta’ qabli,
                          hija espressjoni ta’ patrijottiżmu min-naħa ta’ dawn l-individwi, espressjoni ta’
                          imħabba lejn art twelidhom fis-sens li jgħożżu l-patrija tagħhom fil-kontest tax-xenarju
                          internazzjonali preżenti tad-dinja globalizzata tal-lum u anke fi ħdan l-għaqdiet
                          reġjonali u internazzjonali. U dan jagħti identita` lill-poplu li jħares lejn l-għeruq
                          tiegħu, u b’hekk il-pajjiż isib postu fix-xirka tal-ġnus. Huwa mod ukoll kif iġġib
                          lil pajjiżek ‘il quddiem, kif issaħħu fid-dimensjoni soċjali u morali, kif ukoll
                          kif issawru fil-valur tas-solidarjeta`.
                          <br />
                          <br />
                          Għalhekk xieraq li, kif qed jiġi propost fl-abbozz, jiżdied in-numru ta’ individwi
                          li potenzjalment jistgħu jkunu intitolati jiġu mżejna b’dawn l-unuri, filwaqt li
                          bl-ebda mod din iż-żieda fin-numru ma ddgħajjef jew ittaffi s-sinifikat prestiġjuż
                          u moralment għoli ta’ l-istess unuri. Ċertament li fil-kontest fejn ir-rispett lejn
                          il-valuri nsara kif ukoll id-dinjita` tax-xogħol, ir-rispett lejn id-drittijiet
                          tal-bniedem, is-solidarjieta`, il-protezzjoni ta’ l-ambjent, u l-valur tal-familja
                          fid-dinja globalizzata tal-lum qiegħed isir aktar diffiċli, huwa aktar importanti
                          llum li l-istat jaċċentwa u jixħet dawl simboliku fuq dawn ir-role models li f’mumenti
                          ta’ diffikulta`, ċertament li jservu ta’ ispirazzjoni. Nirringrazzjak, Mr Speaker.
                          <br />
                          <br />
                      </P>
      </td>
                      <td style="width: 10px">
                          <img name="" src="../images/blank.gif" style="width: 25px" /></td>
                  </tr>
                  </table>
               
      </TD>
      <td align="center" valign="top" width="10">
          <IMG height=8 src="../images/a.gif" width=10></td>
   </TR>
   </TBODY>
   </TABLE>
   </BODY>
   </HTML>
�