ÿþ<HTML><HEAD> <LINK href="../styles/styles.css" type="text/css" rel="stylesheet"> </HEAD> <BODY BGCOLOR="#ffffff" topMargin=0> <TABLE cellSpacing=0 cellPadding=0 width=880 border=0> <TBODY> <TR> <TD vAlign=top rowSpan=1 style="width: 175px"> <table border="0" cellpadding="0" cellspacing="0" width="170"> <tr> <td width="170" heigth="45"> <SPAN class=headline>Links</SPAN><br><br></td> </tr> <tr> <td width="170"> </td> </tr> <tr> <td class="menulink" width="170"> <a href="http://www.pn.org.mt" target="_blank"> www.pn.org.mt</a></td> </tr> <tr> <td class="menulink" width="170"> <a href="http://www.maltarightnow.com" target="_blank"> www.maltarightnow.com</a></td> </tr> <tr> <td class="menulink" width="170"> <a href="http://www.gov.mt" target="_blank">www.gov.mt</a></td> </tr> <tr> <td height="17" width="170"> </td> </tr> <tr> <td width="170"> </td> </tr> <tr> <td> </td> </tr> <tr> <td height="10" valign="bottom" width="160"> <img alt="" height="1" src="../images/menu_div.gif" width="120" /></td> </tr> <tr> <td class="small" height="10" valign="bottom" width="160"> <br /> <strong>Residenza :</strong><br /> <br /> 2, Villa Hallelu Yah <br /> Triq tas-Silg <br /> Marsaxlokk <br /> <br /> <strong>Ufficcji :<br /> </strong> <br /> 52, Triq il-Kbira, Zurrieq <br /> 1, Triq id-Dejqa, Valletta<br /> <br /> <br /> <strong>Mob :</strong> 999 888 77 <br /> <br /> <strong>E-mail : </strong><a href="mailto:f.debono@gmail.com"><span style="color: #0000ff"> f.debono@gmail.com</span></a><br /> <br /> </td> </tr> <tr> <td style="height: 10px" valign="bottom" width="160"> </td> </tr> <tr> <td background="../top/orange.gif" heigth="45" valign="bottom" width="160"> <img src="../images/a.gif" style="width: 40px; height: 35px" /></td> </tr> </table> </TD> <TD width=10 rowSpan=1> &nbsp;<img name="" src="../images/blank.gif" style="width: 50px" /> </TD> <TD vAlign=top bgcolor=white> <table width="100%" border="0" cellpadding="0" cellspacing="0" > <tr> <TD colspan="4" class=programnews vAlign=top bgColor=#ffffff style="height: 18px"> </TD> </tr> <tr bgColor=#e5e5e5 style="font-size: 12pt"> <td width=10 style="height: 50px"> </td> <td style="height: 50px"> <SPAN class=headline><span style="color: #000000"> PARLAMENT TAZ- ZGHAZAGH&nbsp;<br /> </SPAN> <SPAN class=small>Franco Debono :. Awwissu 09 :. Parlament Ta Malta </span>&nbsp;</SPAN> </td> <td width=10 style="height: 50px"> </td> </tr> <tr bgcolor="#eeeeee"> <td width="10" colspan="4"> <img id="IMG1" src="pz.jpg" /></td> </tr> <tr bgColor=#eeeeee> <td width=10> <img name="" src="../images/blank.gif" style="width: 25px" /></td> <td class=small> <P style="text-align: justify"> <br /> <strong>Nixtieq, kif ghamlu l-kollegi ta qabli nifirhilkom ghal din l-attivita` tal-llum, fejn gejt mistieden ukoll biex nindirizza lil dan il-parlament minkejja li l-eta` tieghi issa qieghed on the upper limit taz-zoghzija. Imma, insomma, bhala l-izghar deputat minn naha tal-gvern, ippermettuli wkoll nitgeddes daqsxejn fil-kategorija taz-zaghzagh. <br /> </strong> <br /> Issemma` l-punt dwar kemm il-politika hija rilevanti ghaz-zaghzagh. Jiena nemmen li sfortunatament hemm problema. Jiena nemmen, li intom hawn hekk ma tirraprezentawx propju dak li jigri hemm barra, jigifieri inutli noqghodu ntaptpu fuq spallejna, nghidu kemm ahna tajbin imma nippreferi aktar mil-lenti zaghzaghua tieghi illi nidentifika l-problemi. Inhares lejn ix-xenarju b ghajn kritika ghax b hekk biss nistghu intejbu is-sitwazzjoni. Inutli noqghodu nghidu kemm hawn zaghzagh illi qedghin jidhlu fid-dinja tal-politika. Inutli noq ghodu nghidu kemm hawn zaghzagh li qed jinteressaw ruhhom fil-politika ghaliex wisq nibza` li l-istampa vera hija daqsxejn differenti minn hekk. Bizzejjed wiehed jara, mhux biss mill-aspett zaghzugh, mill-qasam zaghzugh imma wkoll in generali ix-xetticizmu li qed jinbet lejn il-politika. Ix-xetticizmu li qed jinbet lejn il-membri li jiffurmaw parti mill-klassi politika u dan ghandna anke ahna u jiena li ghadni kif poggejt fuq dawn il-bankijiet ftit tax-xhur ilu, ghadni fisk, ghandna naghmlu ezami tal-kuxjenza. Ghandna naghmlu stock taking tas-sitwazzjoni. Ghaliex in-nies qed iharsu lejn il-klassi tal-politika b certu mod? U nemmen li intom jew ahna, ha nghid hekk, iz-zaghzagh, ghandna nharsu b ghajn kritika. M ghandniex f hafna mill-hin noqghodu nghidu kemm ahna tajbin imma naraw x nistghu nirrangaw. U nerga` nghid ahna, li llum jiena li qieghed fil-politika u specjalment dawk ta qabilna irridu naraw x role models hallewlna. Irridu naraw ahna lejn min irridu nharsu biex imbaghad rridu nanalizzaw il-passat, pero rridu wkoll nibnu l-futur. <br /> <br /> Generazzjonijiet sussegwenti ta zaghzagh gabu maghhom necessarjament standards aktar stretti. Id-dinja llum tippretendi minna aktar forsi milli kienet tippretendi minn dawk ta qabilna. L-istandards, issemma` l-whistle blower act. Illum illi l-elettorat u z-zaghzagh ghandna nkunu konxji hafna mill-istandards adottati mill-politici u l-istandards li tadottaw intom jekk kemm il-darba tkunu fil-politika. <br /> <br /> Issemma` l-intervent taz-zaghzagh fil-politika u kif diga ghidt mhux biss dawk li johorgu ghall-politika, mhux dawk biss li johorgu ghall-kunsilli lokali imma l-politika fis-sens usa, ta sens civiku. Iz-zaghzagh illum kemm huma champions tas-sens civiku? Meta tkun zaghzugh tbaqbaq bl-energija, trid tiskopri l-individwalita` tieghek, tixtieq tasserixxi ruhek, thoss li ghandek il-monopolju. Thoss li tifforma parti mill-generazzjoni li ghandha l-monopolju fuq il-moda, thoss it-tendenzi fuq dak li huwa stil imma kemm hawn min jahseb li huwa moda llum li tkun patrijot? Kemm hawn min jahseb li fiz-zoghzija huwa moda li tkun ic-champion tal-valuri? <br /> <br /> Smajtkom u hadt gost bl-ideat, il-mod kliniku u jiena bhala avukat li nahdem fil-kamp penali, hadt gost bil-mod kliniku li analizzajtu d-disposizzjonijiet, lib l-Ingliz hija provision u bil-Malti il-kelma hija aktar disposizzjoni. Hadt gost nismaghkom u laqtuni diversi punti pero m ghandiex hin hawn hekk illi naghmel accenn kollu ghalihom. Irrid naghlaq il-punt politiku, meta saret riferenza ghall-partiti politici, il-mod, xi jfisser il-fatt li intom organizzajtu ruhkom f raggrupamenti politici. Iva, nemmen li s-sistema tal-partit politiku hija l-aqwa sistema li l-bniedem matur matul is-snin, il-mijiet ta snin li ilha tithaddem, minkejja li m hiex perfetta hija l-aqwa sistema li tat l-aqwa rizultati u li tat l-aqwa frott. Biss, anke hawn, ejjew zaghzagh inharsu b mod li niddubitaw biex naraw fejn irridu ntejbu. Jiena, it-tezi tieghi meta gejn biex insir avukat ghamiltha fuq il-finanzjament tal-partiti. F pajjizi ohra sehhew terremoti shah fejn kienu jikkoncernaw il-finanzjament tal-partiti. Ejjew anke ahna naghmlu dan il-pass ghax il-generazzjoni taghna ghandha dawn l-isfidi u ghandha sfidi kbar kif kellhom il-generazzjonijiet ta qabilna. Ara ma nahsbux li l-Indipendenza biss kienet sfida. Ara ma nahsbux li l-helsien biss kien sfida. Ara ma nahsbux li issa la dhalna fl-Unjoni Ewropea, issa nistghu nixxuttaw mill-ideat, nistghu norqdu, inciccu bilqeghda u ahna m ghandniex sfidi. Inkunu qed nizbaljaw, hbieb tieghi u nkunu qed nizbaljaw bil-kbir jekk nahsbu b dan il-mod. Ghandha sfidi l-generazzjoni taghna u anke ahna ghandna d-dover li nkomplu nibnu fuq il-palazz ta pajjiz li hallewlna ta qabilna u anke ahna nibnu s-sular taghna, imma ma naghmlux dan u ma nkunux denji tal-wirt imholli minn ta qabilna jekk noqghodu ntaptpu fuq spallejna u nghidu kemm ahna tajbin. <br /> <br /> L-isfidi li ghandhom iz-zaghzagh illum. Nidentifika wahda b mod partikolari, anzi tnejn. Il-valuri, issemma` z-zwieg. Ninkwieta bhala zaghzugh li hafna mid-dibattitu li jsir ikun iffukat, it-target ikun fuq vantaggi jew zvantaggi jigifieri nitrattaw dan it-topic tant delikat mill-punto di vista strettament utilitarju. X jaqbel jew x ma jaqbilx. Pero ma ninsewx u f dan id-dibattitu huwa tajjeb u jiena kif ghid, il-mod kif isir dibattitu ghandu jkun civili pero ninkwieta jekk ma jkunx hemm dibattitu. Ninkwieta ghax nghid, possibli fuq dan il-kuncett m hawnx izjed minn idea wahda? Qed naqblu kollha? U hemm ninkwieta jekk m ajkunx hemm dibattitu, filwaqt li nemmen li f dan il-pajjiz, f dan l-istadju li waslet fih id-demokrazija taghna, nemmen li kapaci nizvolgu dibattitu civili fejn ikun hemm il-konfrontazzjoni tal-ideat u mhux tal-persuni. <br /> <br /> Nerga` nigi ghad-divorzju. Ninkwieta kif kont qed nghid illi fuq id-divorzju, mhux biss li smajt hawn hekk pero anke fil-politika li nahdmu fiha ahna, id-diskors ikun utilitarju. Qed ninsew is-sinifikat, qed ninsew l-essenza propja taz-zwieg u ta dak li jaghmel zwieg. L-indissolubilita` illi hija wiehed mill-elementi essenzjali, mill-ingredjenti essenzjlali taz-zwieg ftit nismaghha tissemma` u naqbel pero wkoll hafna mal-fatt li ghandhom ikunu rispettati, ghandhom ikunu rikonoxxuti forom differenti ta familja. Nemmen bis-shih illi fl-istadju tal-hajja civilita llum ghandna nirrikonoxxu u m ghandna neskludu lil hadd u ghandna filwaqt pero li nirrikonoxxu d-diversi tipi ta familja, biss pero ma ninsewx illi jekk ahna ghandna l-monopolju ta dak li hu trendy, ta dak li hut al-moda, pero m ghandniex monopolju illi niddivorzjaw, illi nisseparaw il-kuncetti mill-vera tifsira taghhom ghax jekk iz-zweig tnehhielu l-indissolubilita` tieghu, tista1 ssejjahlu xi haga ohra pero tnehhielu is-sinifikat vera tieghu. <br /> <br /> Nemmen li jekk ghandu jsir dibattitu m ghandniex inwarrbu, m ghandniex naghtu l-genb propju lil dan l-ingredjent essenzjali li minghajru z-zwieg tista` ssejjahlu xi haga ohra pero mhux zwieg. L-indissolubilita` u hawn hekk irridu nkunu champions bhala zaghzagh mimlija energija u li forsi ghadna se nidhlu f dawn l-affarijiet, ghandna nkunu c-champions tal-fedelta`, tal-lealta`. Champions tal-valuri. Jiena ma nistax nidhol f xi haga u kif nasal fin-nofs nghid isma` ejja nbiddlu r-regoli. Nemmen allura, iva li ghandna nkunu c-champions tas-solidarjeta` billi nirrikonoxxu u naccettaw forom ohra ta familja pero nemmen li ghandna nkunu c-champions tal-valuri u ma nahsbux li ghandna xi monopolju li ndawru l hemm u l hawn il-kuncetti u d-definizzjonijiet li ssawwru matul eluf ta snion u li propju jinkarnaw u li propju kif ghidt huma is-sinsla ghax inkella nispiccaw li l-kliem m ghandux tifsira ta xejn u m ghandu sustanza ta xejn. <br /> <br /> Nemmen ukoll illi bhala zaghzagh trid ic-challenges li niltaqghu maghhom, ghandna nemmnu fina nfusna, ghax nemmen li jekk ma temminx inti fik innifsek, m inti qatt se tikkonvinci lil xi hadd. Issemmiet li l-prevenzjoni hija ahjar mill-kura f certu kuntest u nemmen hawn hekk, sfortunatament jiena hdimt esklussivament fil-kamp kriminali, habbat wicci fix-xoghol tieghi ma wisq zoghzija mormija, ma wisq zoghzija mohlija, ma wisq talent li sfortunatament minhabba li ma sabx direzzjoni u anke hawn hekk u ghalhekk il-prevenzjoni ahjar mill-kura, illi t eta` zghira kienu diga juru li kellhom tendenzi ta ribelljoni, kellhom tendenzi li se jwassluhom u illi imbaghad l-istat ikollu minflok jinvesti r-rizorsi biex lil dawk iz-zaghzagh jiffurmahom, ikollu jahli r-rizorsi f habsijiet, f istituzzjonijiet penitenzjarji u probation officers u affarijiet minn dawn. U nemmen li r-rizorsi ahjar jigu inkalanati biex fis-sistema edukattiva specjalment biex dawk il-persuni li fil-mument opportune jircievu l-assistenza li ghandom bzonn biex imbaghad kemm ghalihom personali kif ukoll ghas-socjeta` ma jispiccawx ikollhom jigu taht l-assistenza tal-istat. <br /> <br /> Naghlaq b punt, l-ispecjalizzazzjoni. Illum iz-zaghzagh ghandhom l-isfida tal-ispecjalizazzjoni. Illum ma tkunx avukat imma tkun avukat f certu qasam. Illum ma tkunx tabib imma tispecjalizza f certu qasam u nemmen li jekk inhobbu lil pajjizna, mhux biss bid-diskors biss , nixtieq li pajjizna ikun l-ahjar u nemmen li ghandna l-potenzjal li nkunu l-ahjar kif urejna anke fl-istituzzjonijiet internazzjonali. Ricentament kien hemm l-esperiment ta; dak ix-xjentist Malti fl-Isvizzera u nemmen li dan m ghandux ikun episodju izolat imma nemmen li ghandna nqumu u naffrontaw u neghlbu l-isfidi li niffaccjaw. <br /> <br /> Il-kollega u habib tieghi David Agius semma` lil Karl Chircop u nixtieq naghmel riferenza ghal Karl Chircop li minkejja li mhux zaghzugh bhalkom, mhux ta eta` kbira. Sirt nafu personali kif dhalt fil-parlament ghax qabel kont nafu mill-media u nixtieq nuri f din l-attivita` u f isimkom ukoll, nixtieq nuri s-solidarjeta` mieghu u mal-familja tieghu f dan il-mument diffiicli. <br /> <br /> <br /> </P> </td> <td width=10> <img name="" src="../images/blank.gif" style="width: 25px" /></td> </tr> <tr bgcolor="#eeeeee"> <td width="10"> </td> <td class="small"> </td> <td width="10"> </td> </tr> </table> </TD> <td align="center" valign="top" width="10"> <IMG height=8 src="../images/a.gif" width=10></td> </TR> </TBODY> </TABLE> </BODY> </HTML>